Rządowy projekt Konstytucji Związku Winkulijskiego

[Mateusz Żmigrodzki]

Wasza Królewska Mość!

Panie Premierze!

Wysoka Izbo!

Zgodnie z wczorajszymi zapewnieniami odnoszę się w niniejszej mowie do całości rządowego projektu Konstytucji Związku Winkulijskiego (zawierającego także projekt ustawy - Przepisy wprowadzające Konstytucję Związku Winkulijskiego). Uważam, że jako jedna z osób biorących udział w pracach nad projektem jestem zobowiązany zabrać w tej sprawie głos i jednocześnie zamierzam przy tej okazji objaśnić dokładnie treść projektu (oczywiście z pewnym ograniczeniami, tak aby nie zanudzić zbytnio Wysokiej Izby).

Zacząć chciałbym od omówienia założeń, jakie przyświecały nam, twórcom, przy pisaniu tegoż projektu. Przede wszystkim, naszym celem było stworzenie ustawy zasadniczej, która będzie kompleksowo regulować funkcjonowanie naszego państwa, jego organów, i będzie solidnym fundamentem dla naszego porządku kraju. Dotychczas obowiązująca Karta konstytucyjna, z racji tego, iż powstawała w określonych warunkach, jest aktem niekompletnym. Co więcej, Karta konstytucyjna proponuje ustrój absolutystyczny, który nie przystaje do obecnej sytuacji polityczno-społecznej. Naród jasno i wyraźnie opowiedział się - posługując się tutaj określeniem JE E. O. von Hohenburga - za systemem "semi-królewskim", w którym Król zachowuje wciąż ważną i istotną pozycję (silniejszą niż w takiej Sarmacji, gdzie Książę praktycznie pełni rolę czysto dekoracyjną), ale jednocześnie jego władza zostaje ograniczona na rzecz Folkstagu i Rządu Królewskiego, które są bezpośrednią reprezentacją Narodu. Wierzymy, że model ten będzie najlepszym modelem dla naszego kraju - jednak aby go wprowadzić w życie w pełni konieczna jest reforma konstytucyjna.

Teraz chciałbym przejść do omówienia poszczególnych części - rozdziałów proponowanej Konstytucji.

• Preambuła. Jej właściwym autorem jest Erik Otton von Hohenburg. Nasz komitet redakcyjny jedyne, co to zmodyfikował lekko jej treść, głównie pod względem stylistycznym. Uważam, że brzmi ona dobrze i jednocześnie nie jest zbyt oderwana od rzeczywistości. Dlatego należą się gratulacje @Erik Otton von Hohenburg 
  
• Rozdział I - Winkulia. W tym rozdziale zawarte są ogólne postanowienia dot. właśnie tego, czym w istocie jest nasze państwo - Winkulia. Są to dosyć podstawowe (jednak przy tym fundamentalne) zasady, dlatego nie będę omawiać wszystkich z nich. Chcę zwrócić uwagę Wysokiej Izby m.in. na art. 4 ust. 2, który reguluje status Socjalistycznej Republiki Volkianu. Jest to realizacja postanowień umowy zjednoczeniowej, które dotychczas nie znalazły swojej realizacji w ustawie zasadniczej. Teraz ulegnie to zmianie. Ponadto warto wspomnieć o art. 10 ust. 1 i 2, który w końcu prawnie sankcjonuje nadrzędną pozycję Narodowego Kościoła Winkulii,
  
• Rozdział II - Wspólnota obywatelska. Pierwszy artykuł tego rozdziału (art. 15) reguluje podstawowe zasady związane z przyznawaniem obywatelstwa ZW i zostaje to oddelegowane do kompetencji Jego Królewskiej Mości. Dalsze artykuły regulują kwestie związane z prawami i wolnościami obywatelskimi oraz obowiązkami, jakie posiada wobec Winkulii obywatel. Innowacyjne są tu: art. 24 (prawo do świadczeń socjalnych, emerytury, bezpłatnej opieki zdrowotnej i darmowej edukacji), art. 25 (prawo do zawierania małżeństw, bez względu na płeć) oraz art. 26 (który reguluje warunki nacjonalizacji majątku prywatnego).
  
• Rozdział III - Źródła prawa. Wśród źródeł prawa są: Konstytucja, ratyfikowane umowy międzynarodowe, ustawy, dekrety królewskie, rozporządzenia oraz akty organów terytorialnych. Art. 33 określa tryb ratyfikacji umów międzynarodowych oraz ostatecznie przyznaje kompetencję do ich zawierania Rządowi Królewskiemu. Art. 34 omawiałem wczoraj, w odpowiedzi na zapytanie JE A. Kardacza von Hohenburga.
  
• Rozdział IV - Król. Tutaj również innowacji mało. Największą jest art. 40 i wynikający z niego art. 44, które sprawiają, że Król, który uchybi godności Narodu lub złamie swoją przysięgę, może zostać postawiony w stan oskarżenia i być osądzony przez Trybunał Królewski. Zmieniona zostaje również procedura opróżnienia tronu w przypadku nieobecności 30 dniowej - Minister Stanu staje się Regent już po 15 dniach nieobecności i po następnych 15 dniach dopiero ogłasza opróżnienie tronu królewskiego. Z kolei, z chęci rozwijania ceremoniału państwowego i królewskiego, powstała Rada Akcesyjna, która będzie zatwierdzać sprawy związane z sukcesją królewską i będzie stać na straży godności Narodu oraz honoru tronu winkulijskiego.
  
• Rozdział V - Folkstag. Tutaj pozostaje niejako po staremu. Jedyna różnica to fakt, iż weto Króla może zostać odrzucone w drodze referendum ogólnokrajowego.
  
• Rozdział VI - Rząd Królewski. Tutaj również nie ma zbytniej rewolucji. Zapisane zostało wszystko to, co dotąd regulował dekret o Ministrze Stanu.
  
• Rozdział VII - Wymiar sprawiedliwości. Tutaj odeszliśmy od bardziej rozbudowanych regulacji. Głównym sądem w Związku Winkulijskim jest Trybunał Królewski, któremu przewodniczy Jego Królewska Mość, a udział w orzekaniu biorą także ławnicy, wybierani w drodze losowania spośród obywateli Związku Winkulijskiego.
  
• Rozdział IX - Bezpieczeństwo państwa. Zmienia się to, iż od teraz Folksguarde będzie podporządkowane Rządowi Królewskiemu, a Kongsversaheit bezpośrednio pod zarząd Ministra Stanu. Ponadto wprowadzone zostały przepisy o stanie wyjątkowym (art. 74).
  
• Rozdział X - Zmiana Konstytucji. Konstytucję będzie można zmienić: a) ustawą Folkstagu przyjętą bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy posłów, która może zostać zawetowana przez Króla; b) przyjęcie projektu ustawy w drodze referendum - wtedy Król nie posiada prawa weta.
  

Zaś jeśli chodzi o Przepisy wprowadzające - ustanawiają one datę wejścia Konstytucji na 7 lutego 2024 roku. Będzie to jeden z doniosłych elementów obchodów 6. rocznicy założenia Związku Winkulijskiego oraz da władzom Winkulii odpowiedni czas na przystosowanie się do nowych przepisów. Oprócz tego Przepisy uchylają normy prawne, które w projektowanym kształcie tracą rację bytu.